TUYÊN BỐ CỦA HỘI Y HỌC THẾ GIỚI VỀ TỰ ĐIỀU TRỊ
Lời mở đầu
Hội y học thế giới soạn thảo Tuyên bố này để hướng dẫn các thầy thuốc và bệnh nhân về vấn đề tự điều trị một cách có trách nhiệm.
1 - Phân biệt thuốc tự điều trị và thuốc kê đơn.
1.1 - Dược phẩm thường được chia làm hai loại: thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn. Việc phân loại này có thể khác nhau tuỳ theo từng quốc gia. Cơ quan quản lý nhà nước cần phải bảo đảm những thuốc được xếp loại không kê đơn là đủ an toàn, không có hại đến sức khoẻ người bệnh.
1.2 - Các thuốc kê đơn là những thuốc chỉ có thể cung cấp cho người dùng theo đơn thuốc do thầy thuốc cấp sau khi khám bệnh. Thuốc kê đơn chỉ an toàn cho người sử dụng khi được thầy thuốc giám sát đo độc tính, do các tác dụng tiềm tàng có hại (ví dụ: gây nghiện), do cách dùng , hoặc cần thiết phải có các biện pháo kèm theo khi sử dụng.
1.3 - Khái niệm sử dụng thuốc có trách nhiệm dùng trong tài liệu này là việc sử dụng một thuốc đã được cấp số đăng ký hợp pháp không có đơn của thầy thuốc do bệnh nhân chủ động hoặc theo lời khuyên của nhân viên y tế. Việc sử dụng thuốc kê đơn không theo đơn của thầy thuốc không phải là tự điều trị có trách nhiệm.
1.4 - Độ an toàn, hiệu lực và chất lượng của thầy thuốc không kê đơn phải được chứng minh theo cùng một nguyên tắc như với thuốc kê đơn.
2 - Sử dụng thuốc không kê đơn cùng với thuốc kê đơn
Một liệu trình điều trị có thể kết hợp thuốc không kê đơn với thuốc kê đơn, đồng thời hoặc từng giai đoạn. Người bệnh cần được thông báo về những tương tác có thể gây ra giữa thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn. Do đó, cần khuyến khích người bệnh báo cho thầy thuốc về việc tự điều trị của mình.
3 - Vai trò và trách nghiệm trong tự điều trị
3.1 - Trong tự điều trị, cá nhân phải chịu trách nhiệm đầu tiên, chủ yếu đối với việc sử dụng những thuốc không kê đơn. Cần phải hết sức chú ý khi sử dụng cho các nhóm bệnh nhân dễ bị tổn thương như trẻ em, người cao tuổi và phụ nữ có thai.
3.2 - Nếu một người lựa chọn tự sử dụng thuốc cần phả có khả năng:
3.2.1 - Nhận biết những triệu chứng cần điều trị
3.2.2 - Xác định tình trạng của mình thích hợp cho việc tự điều trị.
3.2.3 - Lựa chọn thuốc tự điều trị phù hợp.
3.2.4 - Thực hiện đúng các hướng dẫn sử dụng ghi trên nhãn.
3.3 – Nhằm hạn chế những rủi ro nghiêm trọng do tự sử dụng thuốc, điều quan trọng là những cán bộ y tế chăm sóc người bệnh tự sử dụng thuốc cần phải:
3.3.1 – Giáo dục cho người bệnh về các thuốc tự điều trị và cách sử dụng đúng đắn, hươnggs dẫn cho họ phải tìm thầy thuốc tư vấn trong trường hợp không biết chắc chắn. Điều này đặc biệt quan trọng nếu thuốc tự điều trị không thích hợp với một số tình trạng mà bệnh nhân có thể có, người bệnh chắc chắn bị ảnh hưởng khi tự sử dụng thuốc không đúng đắn.
3.3.2 - Khuyến khích người bệnh đọc kỹ nhãn thuốc và tờ hướng dẫn sử dụng thuốc (nếu có), hướng dẫn họ tìm hỏi tư vấn của thầy thuốc nếu cần, và nhận biết trong những tình huống nào không được tự điều trị hoặc việc tự điều trị không còn thích hợp.
3.4 - Tất cả những người tham gia vào quá trình tự điều trị cần ý thức được các lợi ích và rủi ro của bất kỳ một thuốc không kê đơn nào. Sự cân bằng lợi ích - rủi ro cần được thông báo một cách trung thực, hợp lý, không nhấn mạnh quá đáng cả về lợi ích lẫn rủi ro.
3.5 - Đặc biệt các nhà sản xuất bắt buộc phải tuân theo nghĩa vụ, đạo đức nghề nghiệp và các quy chế đã ban hành nhằm bảo đảm những thông tin cung cấp cho người bệnh là đúng đắn cả về nội dung và văn phong. Điều này đặc biệt liên quan đến ghi nhãn, quảng cáo và tất cả những chỉ dẫn về thuốc không kê đơn.
3.6 - Dược sĩ có trách nhiệm nghề nghiệp hướng dẫn, trong hoàn cảnh thích hợp, người bệnh cần có sự tư vấn của thầy thuốc.
4 – Vai trò của Chính phủ trong tự điều trị
Chính phủ cần công nhận và thúc đẩy sự phân biệt giữa thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn, và bảo đảm rằng những người sử dụng thuốc không kê đơn được thông tin rõ ràng và được bảo vệ tránh những tác hại hoặc các hậu quả xấu lâu dài.
5 – Xúc tiến bán hàng và tiếp thị thuốc không kê đơn
5.1 - Quảng cáo và tiếp thị thuốc không kê đơn cần phải có trách nghiệm, cung cấp những thông tin rõ ràng, chính xác và thể hiện một cách trung thực sự cân bằng giữa thông tin về hiệu lực và rủi ro. Xúc tiến bán hàng và quảng cáo không được khuyến khích việc tự điều trị không đúng đắn, mua thuốc không đúng hoặc mua quá nhiều số lượng thuốc không cần thiết.
5.2 – Nhân dân cần được khuyến khích phải coi thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn là những hàng hoá đặc biệt cần phải thận trọng nhằm bảo quản và sử dụng thuốc an toàn theo đúng những chỉ dẫn nghề nghiệp.
Tuyên bố của Hội y học thế giới (Tài liệu 10.310) là một tài liệu chính thức về chính sách của Hội y học thế giới, tổ chức toàn cầu đại diện cho các thầy thuốc. Tuyên bố này được thông qua lần đầu tai Đại hội đồng Hội y học thế giới, Washington 2002.
VMA
